Szlak Rowerowy Rzeki Rospuda

Szlak Rowerowy Rzeki Rospuda

Szlak Rowerowy Rzeki Rospuda jest oznaczony kolorem niebieskim i całkowita jego długość to 27 km.

Przebieg: Krzyzówka dróg Augustów, Raczki – Uroczysko (Święte Miejsce)ruiny pałacu “Paca” w DowspudzieRaczki – jezioro “Jałowo” – Józefowo – Szczebra – zajazd Rozpuda

Trasa rozpoczyna się przy skrzyżowaniu asfaltowej drogi Augustów – Raczki i gruntowej Mazurki – Biernatki. Na pierwszym leśnym rozwidleniu wybieramy drogę w prawo.

Po krótkim czasie docieramy do pola namiotowego, dawniej miejsca spławu drewna. Na szlaku napotkamy Uroczysko – Święte Miejsce. Nad rzeczką Jałówka zbudowano drewnianą kapliczkę ogrodzoną drewnianym płotkiem. Przed furtką znajduje się monumentalny świątek. Z tyłu – skupisko drewnianych i kamiennych krzyży. Rokrocznie miejscowi mieszkańcy, 24 czerwca, zbierają się w tym wyjątkowym miejscu na odpust. Następnym ciekawym elementem wycieczki są ruiny pałacu Paca w Dowspudzie. Po okazałej budowli pozostała tylko bociania wieża i brama. Wjeżdżając do Raczek należy kierować się na plac przed urzędem gminy, gdzie kończy się pierwszy etap wycieczki. Teraz należy zawrócić tą samą drogą i na wysokości jeziora Jałowe udać się w kierunku rzeki Szczeberki do miejscowości Józefowo. Stąd dalej ku gościńcowi Królewieckiemu, którym należy podążać aż do Szczebry. Dalej polną drogą, wzdłuż rzeki Blizna kierujemy się w stronę jeziora Rospuda i wzdłuż brzegu udajemy się na pole namiotowe Goła Zośka.

Koniec przy byłym zajeździe Rozpuda.

Szlak Rowerowy Rzeki Rospuda – opis szczegółowy

Święte Miejsce – uroczysko, polana nad rzeką Rospudą, na skraju Puszczy Augustowskiej, na północny zachód od Augustowa. Obok ujście rzeczki Jałówki, odprowadzającej wody z pobliskiego jeziora Jałowo. Starodawne miejsce kultu religijnego, sięgającego czasów pogańskich.

Szlak Rowerowy Rzeki RospudaWewnątrz drewnianego ogrodzenia stoją: kaplica z 1990 roku, kilka drewnianych i kamiennych krzyży, kapliczki szafkowe oraz duży drewniany świątek. Do jednego z drewnianych krzyży, wyraźnie bardzo starego, przybita jest miedziana tabliczka z informacją, że krzyż został wystawiony przez nawróconych, ochrzczonych Jaćwingów z drużyny Skomęta w 1283 roku, przed wyruszeniem do Sambii. Krzyż, mimo że przez pogan palony i wrzucany do rzeki, cudownie ocalał i stoi do dziś. Pod tekstem na tabliczce podpisał się ksiądz Antoni Kochański, proboszcz parafii w Janówce. Interesujący wygląd krzyż zawdzięcza również licznym drobnym pieniążkom wciskanym przez pielgrzymów w rozeschnięte drewno.

W miejscu tym znajdował się kiedyś prawdopodobnie cmentarz cerkwi pw. św. Jana Chrzciciela, postawionej przez Bohdana Hrynkiewicza Wołłowicza, koniuszego grodzieńskiego, ok. 1514 roku, wkrótce po otrzymaniu nadania tej części puszczy od Zygmunta Starego.

Od wieków rokrocznie, w dniu św. Jana – 24 czerwca, odbywała się tu uroczystość, podczas której miejscowa ludność modliła się, zjadała rytualny posiłek, obmywała w rzeczce Jałówce (uważanej za cudownie leczniczą) i składała pod krzyżami ofiary w postaci pieniędzy i żywności oraz zawiązywała na nich ozdobne ręczniki. Obrzędy te miały najprawdopodobniej źródło w prawosławnym święcie Jordanu i były przywiezione przez ludność osadniczą w XVI wieku. Tradycja przetrwała do dnia dzisiejszego – co roku na św. Jana w kaplicy odprawiana jest msza.

Pałac Paca – Główną atrakcją turystyczną Dowspudy są ruiny neogotyckiego pałacu Paców, wybudowanego w latach 1820-1827 staraniem Ludwika Michała Paca, generała wojsk polskich i napoleońskich.

Szlak Rowerowy Rzeki RospudaPałac w stylu angielskiego neogotyku został zaprojektowany przez włoskiego architekta Piotra Bosio. Budowę rozpoczęto w 1820, a po przerwie, od roku 1823 kontynuowano pod kierunkiem innego włoskiego architekta Henryka Marconiego. Prawdopodobnie główne prace budowlane były już wtedy zakończone, jednak urządzanie i dekorowanie wnętrz trwało przez kolejne 4 lata.

Dwukondygnacyjna budowla składała się z korpusu głównego, w którego narożnikach umieszczono cztery smukłe wieżyczki, oraz dwóch węższych skrzydeł bocznych zakończonych ośmiobocznymi pawilonami. Nad korpusem głównym wznosiła się nadbudówka zwieńczona attyką i pinaklami, a jego przednią część zdobił mocno wysunięty portyk pełniący rolę podjazdu. W niszach na frontowej elewacji stały prawdopodobnie rzeźby królów polskich autorstwa włoskiego rzeźbiarza Carla Aurelli.

Szlak Rowerowy Rzeki RospudaPo powstaniu listopadowym Ludwik Pac wyemigrował, a jego dobra zostały skonfiskowane przez rząd carski. W czasie powstania część wyposażenia i dzieł sztuki ukryto w kościołach w Raczkach i Janówce; resztę oraz to, co udało się wykryć władzom carskim, sprzedano na publicznej licytacji w latach 1834-1836. W 1834 licytację na dzierżawę dóbr Dowspuda wygrał Stefan Horaczko, były kapitan gwardii cesarskiej Napoleona I, stając się naddzierżawcą Dowspudy na kolejne 6 lat. Jeszcze w trakcie dzierżawy Horaczki, car Mikołaj I postanowił nadać dobra rosyjskiemu generałowi Mikołajowi Sulimie.

Kolejni właściciele i dzierżawcy nie dbali o utrzymanie dóbr w należytym stanie, pałac więc niszczał i ostatecznie został rozebrany w 1867 roku. Zachował się jedynie portyk oraz jedna wieża, zwana “bocianią”, która według miejscowej ludności ocalała wyłącznie dlatego, że było na niej bocianie gniazdo.

Ruiny pałacu z 21-hektarową działką w roku 2016 zostały sprzedane przez władze powiatu za nieco ponad 1 mln zł osobie prywatnej, która deklaruje odbudowę pałacu z przeznaczeniem na cele hotelowe.

Jezioro Jałowo – jezioro w woj. podlaskim, w pow. augustowskim, w gminie Nowinka, na północny zachód od Augustowa, leżące na terenie Pojezierza Litewskiego

Powierzchnia zwierciadła wody według różnych źródeł wynosi od 19 ha do 22,5 ha. Zwierciadło wody położone jest na wysokości 129,8 m n.p.m., głębokość maksymalna jeziora wynosi 12,2 m.

Jezioro rynnowe, otoczone lasem. Poprzez niewielką rzeczkę Jałówkę połączone z rzeką Rospudą. Wiosną na Jałówce można obserwować zjawisko odwrócenia kierunku nurtu, kiedy Rospuda podnosi poziom swych wód o prawie metr i jej wzburzone wody są wtłaczane z powrotem do dopływu.

Przy ujściu Jałówki do Rospudy – Uroczysko Święte Miejsce.

 

 

Jargi
%d bloggers like this: