Rejon Solecznicki

Rejon Solecznicki

Rejon SolecznickiRejon solecznicki (lit. Šalčininkų rajono savivaldybė dosł. samorząd rejonu Soleczniki) – rejon w południowo-wschodniej Litwie w okręgu wileńskim.

Rejon zamieszkuje 31 223 Polaków, co stanowi 80% jego ludności (2001).

Położenie

Rejon solecznicki położony jest w południowo-wschodniej części Litwy w okręgu wileńskim. Od północy i zachodu rejon graniczy z rejonem orańskim (okręg olicki) i rejonami trockim i wileńskim z okręgu wileńskiego. Od wschodu i południa z Białorusią (obwód grodzieński, rejony: ostrowiecki, werenowski, iwiejski i oszmiański).

Rejon SolecznickiOśrodek administracyjny: Soleczniki (45 km na południe od Wilna). Rejon zajmuje powierzchnię 1 492 km², z czego 44,71% to tereny rolne, 43,77% lasy, 2,21% miasta i osiedla, 2,41% tereny przemysłowe, 5,16% to obszary o innym przeznaczeniu. Rejon solecznicki ma rozciągłość z zachodu na wschód 67,5 km (Pozgrynda – Narwiliszki) i 42 km z północy na południe (Igłojcie – Ryndziuny).

W rejonie znajdują się kościoły i pałacyki, kamienie prahistoryczne i starożytne kurhany, unikalna zabudowa starych wsi. Dane statystyczne wykazują istnienie 280 zabytków kultury, wśród których jest m.in. 13 kościołów, dwie cerkwie, kaplice, zabudowania dawnych zespołów pałacowych i dworskich.

Znaczna (zachodnia) część rejonu położona jest na Płaskowyżu Ejszyskim (Płaskowzgórzu Lidzkim), wschodnia na Wyżynie Miednickiej (Wyżynie Oszmiańskiej), gdzie koło Kotkiszek (gm. Paszki) znajduje się najwyższe wzniesienie – 262,4 m n.p.m. Stosunkowo duże wzniesienie wału oszmiańskiego, ponadto pasmowy układ powodują, że jest on wyraźnym działem wodnym pomiędzy dorzeczem Willi a dorzeczami północnych dopływów górnego Niemna. Najniżej położone miejsce znajduje się na obszarze Równiny Południowo-Wschodniej (zwanej też Równiną Dajnawy), na zachód od Zygmunciszek, nad Mereczanką – 122 m n.p.m. Obszar rejonu w przeważającej części położony jest w rozległej, ale słabo zaznaczonej pradolinie Mereczanki, wypełnionej piaskami fluwioglacjalnymi. Przeważa krajobraz wyżyny moreny dennej.

Środowisko naturalne

SolecznikiLasy zajmują 43,77 proc. terytorium rejonu, przeważa w nich sosna (ok. 41% drzewostanu) i świerk (20%), ponadto brzoza (18%), olcha (6%). Średni wiek drzewostanu to 50 lat. Miejscowe lasy charakteryzują się niewielką liczbą gatunków drzew. Drzewostanu w wieku rębnym jest ok. 5%. Latem i jesienią botanicy doszukują się ponad 200 gatunków grzybów.

W rejonie występuje wiele gatunków roślin zagrożonych wyginięciem, wpisanych do Czerwonej Księgi Litwy. Należą do nich między innymi: kostrzewa piaskowa, kozibród, lepnica litewska, sasanka otwarta, arnika górska, strzęplica, głowienka wielokwiatowa. W rejonie rozciągają się liczne bagna i ich pozostałości, rojsty: nad Jeziorem Kiernowskim, w Puszczy Rudnickiej, koło Białej Waki, niektóre obszary dolin Wisińczy i Mereczanki, dolina Solczy pomiędzy Gierwiszkami i Zygmunciszkami. Jednym z naturalnych bogactw rejonu solecznickiego są lasy, m.in. Puszcza Rudnicka. Stanowią one znaczną część powierzchni.

Spośród 55 tys. ha lasów w rejonie solecznickim prawowici właściciele odzyskali już 7 tys. ha. Około 20 tys. ha lasu stanowi swoistą rezerwę dla mieszkańców rejonu, którzy z powodu niskiego tempa reprywatyzacji nie zdołali uprawomocnić odzyskania ojcowizny. Na zalesienie czeka również tysiące ha niezbyt urodzajnej ziemi. Obecne w krajobrazie i literaturze rojsty to mszary, mokradła, torfowiska bagienne, torfniaki, zajmujące niekiedy znaczne powierzchnie. Na Wileńszczyźnie żyje ponad 60 gatunków ssaków, w tym jelenie, sarny, dziki, lisy i jenoty. Rzadziej występują wilki, rysie, wydry, borsuki i bobry. Świat ptaków to ponad 200 gatunków w tym bociany, łabędzie, czaple, żurawie, głuszce.

Występują ponadto: bocian czarny, orzeł bielik, bielik, trzmielojad, sowa błotna. Z gadów i płazów występują: bardzo rzadki gniewosz plamisty, kumak nizinny. Najciekawsze siedliska rzadkich gatunków zwierząt znajdują się w rejonie Jeziora Kiernowskiego i w dolinie rzeczki Szpigujec.

Podział Administracyjny Rejonu:

gmina Biała Waka (Baltosios Vokės seniūnija) (Biała Waka)

gmina Butrymańce (Butrimonių seniūnija) (Butrymańce)

gmina Dajnowa (Dainavos seniūnija) (Dajnowa)

gmina Dziewieniszki (Dieveniškių seniūnija) (Dziewieniszki)

gmina Ejszyszki (Eišiškių seniūnija) (Ejszyszki)

gmina Gierwiszki (Gerviškių seniūnija) (Gierwiszki)

gmina Jaszuny (Jašiūnų seniūnija) (Jaszuny)

gmina Kamionka (Akmenynės seniūnija) (Kamionka)

gmina Koleśniki (Kalesninkų seniūnija) (Koleśniki)

gmina Paszki (Poškonių seniūnija) (Paszki)

gmina Podborze (Pabarės seniūnija) (Podborze)

gmina Soleczniki (Šalčininkų seniūnija) (Soleczniki)

gmina Turgiele (Turgelių seniūnija) (Turgiele)

W rejonie znajduje się 437 wiosek. Statystyki nie podają, czy w tej liczbie zawierają się tzw. okolice i zaścianki. W dawnych czasach funkcjonowało pojęcie tzw. okolicy, która to nazwa wskazywała na wieś szlachecką, złożoną z pojedynczych kolonii. Innym pojęciem był tzw. zaścianek. Była to początkowo pojedyncza osada, potem wskutek zabudowy osad przybywało, ale mieszkańcy mieli wspólny przydomek i należeli do jednego rodu.

Język

Rzeczpospolita PawłowskaRejon solecznicki stanowi obecnie jeden z najbardziej zwartych terenów zamieszkałych przez Polaków na obszarze Litwy. Jest to teren zróżnicowany językowo. Występują obszary, gdzie osoby uważające się za Polaków mówią językiem po prostu czy też po prostemu (ludowe określenie spolszczonej gwary białoruskiej). Na pograniczu litewsko-białoruskim mieszkają grupy ludności polsko-białoruskiej określające siebie jako tutejsi. Wśród Polaków zamieszkujących te tereny obserwuje się istnienie dawnego podziału społecznego, na szlachtę i chłopów.

Mieszkańcy niektórych wiosek wspominają, które to miejscowości zamieszkiwała kiedyś szlachta. Pomiędzy szlachtą a chłopstwem były niekiedy niewielkie różnice co do zamożności, ale szlachta wyróżniała się poczuciem godności osobistej i posługiwała się polszczyzną zbliżoną do literackiej. Widać to szczególnie w okolicach Ejszyszek, gdzie jeszcze kilkadziesiąt lat temu szlachta mówiła po polsku, a chłopi – z białoruska po prostu, zaś w okolicach Strzelec i Butrymańców po litewsku i po prostu.

Istnieje jeszcze podział na wsie, gdzie mówi się po polsku i są to okolice – skupiska szlachty, a wsie określa się jako światłe. Wsie, których mieszkańcy zaczęli mówić po polsku, ale nie porzucili białoruskiego (po prostemu) nazywają się światlejsze, zaś wsie, których mieszkańcy uważają się za Polaków, ale mówią po prostemu są określane jako ciemne.

Znane postacie związane z rejonem

W Solecznikach bywał Adam Mickiewicz, w Jaszunach Juliusz Słowacki, mieszkali tam Śniadeccy, Józef Mackiewicz, badania archeologiczne prowadził Władysław Syrokomla, pod Turgielami mieszkał gen. Lucjan Żeligowski, a w okolicy działali słynni zagończycy bracia Dąbrowscy. W Solecznikach przyszedł na świat mistrz olimpijski Władysław Kozakiewicz, który w 1980 roku wykonał na olimpiadzie w Moskwie słynny gest .


Uwaga – Jeśli prowadzisz działalność turystyczną w tej miejscowości zgłoś nieodpłatnie poprzez formularz który znajdziesz na tej stronie lub zadzwoń pod numer 691 754 338. Uzyskasz wpis rozszerzony, bezpłatny i bezterminowy z możliwością dowolnej zmiany i aktualizacji.


Baza Turystyczna

  1. Sodyba Šalčininkų rajone prie Merkio; Agroturystyka w solecznickim regionie nad Rzeką Merkys – Paupio k., Solecznicki rejon, 176, Žagarinė 17236, Litwa; Koordynaty 54.4478297, 25.1008694; Telefon: +370 676 05233; +370 655 18553; Czynne cały rok.

 


Gospodarstwo wiejskie “Vilkiskes” na Litwie nad Rzeką Merkys – Vilkiškių k., 17278 Šalčininkų r., Lietuva; Solecznicki rejon; Strona WWW; Koordynaty: 54.467834, 25.417129; E-mail: vilkiskes@gmail.com Telefon: +370 63031266, +370 652 98660; Czynne cały rok.

Mapa



 

 
Jargi
%d bloggers like this: